Home / Modelspoorinfo

Modelspoorinfo

Op deze pagina plaatsen wij artikelen en brieven van mensen die wij helaas niet in de Modelspoorinfo kunnen plaatsten.

Oude blikken treintjes

Wat is er toch voor aardigs aan die hele oude blikken treintjes? Dat het werd gemaakt voor jonge kinderen, om ermee te spelen? Hoe die dat deden is er vaak nog aan af te zien! Rails leggen in een acht, ieder aan een kant zijn met een sleutel opgewonden locomotiefje starten en stiekem hopen dat er op het kruispunt een prachtige botsing komt….. (vader boos!). Ook alles wat erbij gekocht kon worden moest speelbaar zijn en er werd niet gelet op verhoudingen. Zo passen de poppetjes meestal niet door de deurtjes, die vaak wel open en dicht konden. Perronkarren, toilet wel 2-3 keer te groot, net als de richtingaanwijzers. Moest wel, anders was er niet mee om te gaan.

Maar werd er niet op getrapt en werd alles droog bewaard, dan kan er na 100 jaar met deze treinen nog prima gereden worden, zelfs met echte stoom en ook elektrisch, al is dat dan maar met één tegelijk. De moderne, computergestuurde H0/mini treinen zijn natuurlijk ook interessant, maar waarschijnlijk minder bestand tegen de tand des tijds.

Is antiek duur? Niet in vergelijking met eigentijds materiaal, met uitzondering van zeldzame topstukken. Let u eens op de technische details en zeker op de kleuren en de decoratieve waarde! Bent u gevoelig voor de charme van deze historische romantiek, kom dan eens kijken en spreek de verzamelaar aan over zijn hobby, die misschien ook de Uwe wordt?

 

Oude Speelgoedtreinen

In Houten tref je niet alleen H0-treinen en kleinere formaten aan, ook vind je er altijd wel de nodige blikken speelgoedtreinen in de spoorbreedtes 0 en I. Wat maakt deze, tussen 1890 en 1960 vaak zo argeloos gefabriceerde treinen nu zo aantrekkelijk?

Bij het zien van een verzameling uit die tijd raak je onder de indruk van de grote charme en het technisch vernuft van de oude speelgoedtrein. De treintjes van toen zijn vaak decoratief, maar zijn bepaald geen afbeelding op schaal van het grote voorbeeld, ze vormen impressies van de realiteit, waarbij in het oog springende elementen speciaal naar voren worden gehaald. Zodoende laten deze oude blikmodellen veel ruimte voor de fantasie van de liefhebber. Daarnaast hebben de grote verscheidenheid in voorstelling, uitvoering en voortbeweging er voor gezorgd dat deze treinen een verzamelobject geworden zijn. De vele varianten in uitvoering en de onbekendheid met de merken, zeker voor wat betreft de beginjaren, hebben geleid tot veel onderzoek waardoor de “mist” geleidelijk aan optrekt. Was het zo’n 40 jaar geleden voor menig hobbyist nogal raadselachtig waar hij met z’n blikken treintjes feitelijk mee bezig was, tegenwoordig wordt men ondersteund door middel van (herdrukken van) oude fabriekscatalogi, catalogi à la Koll en tal van andere boekwerken.

En wat is er in concreto nu zo aantrekkelijk aan die treinen van vroeger?
Door de grootte van de treinen en de wijze van montage is het veelal niet al te moeilijk restauraties en reparaties zelf uit te voeren. Reserveonderdelen hiervoor kan men gemakkelijk vergaren door de onderdelen van slooprijpe spullen af te nemen, waardoor men al spoedig aan de slag kan om andere zaken te completeren, zeker wanneer het gaat om bijvoorbeeld koppelingen, buffers, wielstellen, aspotten, etc. Bovendien worden tegenwoordig voor de reparatiesector veel onderdelen opnieuw vervaardigd. De robuuste constructies, zeker van de wat betere merken, zorgen er voor dat we ons over de levensduur van het speelgoed vrijwel nooit zorgen hoeven te maken. Niet alleen de wagens, maar ook de toebehoren en de locomotieven functioneren na zo’n 70 jaar of meer nog prima! Legt men een baan aan, wat overigens de nodige ruimte vergt, dan is het een imponerend gezicht een D-trein of lange goederentrein over de rails te zien snellen. Wat een uitstraling! Zeker wanneer een stel bruggen onder veel lawaai genomen wordt klinkt het wel heel erg echt! Prettig is dat de tractie absoluut niet overgevoelig is voor stof, roest, vet en vuil, de loc trekt gewoon door; bij het binnenlopen op het station loopt de trein dankzij o.a. zijn grote massa lang uit. Qua techniek valt er ook heel veel te beleven. Begon de antieke modelbaan met motorloze voertuigen, omstreeks 1900 waren er 3 tractievormen ontwikkeld! Daardoor kunnen we ons hart, naast de elektrische tractie, ophalen aan de opwindtractie en de spiritus-stoomtractie. De elektrische tractie werd pas vanaf 1927 gevoed met 20 Volt. Voor die tijd kennen we de interessante maar bepaald niet ongevaarlijke sterkstroomtractie, aangestuurd door z.g. lampenweerstanden.
Naast het verzamelen van de treinen zelf, wordt ook nogal eens gekozen voor het bijeenbrengen van toebehoren. Deze zijn vanaf het begin in een verbazingwekkende variatie, het hele spoorweggebeuren omvattend, uitgebracht. Opvallend zijn daarbij de vaak slimme, zo simpel mogelijk gehouden en daarmee effectieve (elektro)-mechanische constructies. Door de grote verscheidenheid kunnen we hier ook langs de baan ons voordeel mee doen. Veel “scenery” langs de baan geeft deze een bijzondere flair.

Tegenwoordig wordt het in rap tempo moeilijker nog treinen te vinden bij degenen die er vroeger zelf mee gespeeld hebben of bij hun nazaten. Wel is er tegenwoordig een levendige handel via beurzen, veilingen en via contacten van verzamelaars onderling. Net als bij elke verzamelhobby zijn er ook hier grote prijsverschillen tussen de verschillende “modellen”. Begint men met deze hobby, dan is het verstandig te starten met die zaken die niet te veel kosten, ervaring op te doen over waar men op moet letten, het nodige over de materie te lezen en zich door ervaren verzamelaars te laten voorlichten. Geleidelijk aan, wanneer men de smaak te pakken krijgt, kan men doorgroeien naar de duurdere stukken.

Veel succes bij uw zoektocht langs de minimaal 10 stands in Houten!

De naam van de schrijver van dit stuk is bij de redactie bekend.

Villa Pardoes

In een van onze voorgaande modelspoorinfo berichten wij over de samenwerking van de Nederlandse Modelspoor Federatie (NMF) met Villa Pardoes. Villa Pardoes is een vakantieverblijf, speciaal voor kinderen met een levensbedreigende ziekte. In acht thema-appartementen, die helemaal zijn aangepast aan de beperkingen die de ziekte met zich meebrengt, kunnen de kinderen samen met hun familie van een onbezorgde vakantie genieten. Villa Pardoes komt vaak in het nieuws door het actief optreden van haar bekende ambassadeurs waaronder bijvoorbeeld Frans Bauer, de NMF e.a.. Zo heeft de NMF in oktober 2005 een modelspoorbaan aan Villa Pardoes aangeboden, die tijdens Eurospoor 2005 in slechts drie dagen is opgebouwd (Zie ook het artikel met foto’s op www.modelspoorbeurs.nl onder artikelen). De modelbaan blijkt zo’n overweldigend succes te zijn, dat de baan letterlijk kapot gespeeld is en een grote onderhoudsbeurt vereist is. Voor dit onderhoud is natuurlijk geld nodig. Gelukkig heeft de NMF al een donatie mogen ontvangen van o.a. Mitropa.nl. Deze organisatie heeft tijdens de Nederlandse Modelspoordagen in Rijswijk verschillende acties gehouden voor het inzamelen van geld, materiaal en materieel, maar wij willen u vragen ook een bijdrage aan het project te leveren. Treinen, (naar Amerikaans voorbeeld), decoders, geld, alles is van harte welkom. Dus, denk tijdens het werken aan uw baan ook aan Villa Pardoes en laat uw hart spreken. Zie voor meer informatie www.villapardoes.nl en www.nmf.nl. De kinderen van Villa Pardoes zullen u enorm dankbaar zijn.

Tekst en foto’s: Paul de Groot

Nederlandse Modelspoor Federatie en Villa Pardoes.

Tijdens Eurospoor 2005 van 21 t/m 23 oktober was het dan eindelijk zover; de modelspoorbaan voor Villa Pardoes kon worden gebouwd. Twee jaar voorbereiding van de NMF, m.n. Paul de Groot en het team van Leon Beckers gingen eraan vooraf. Op donderdag 20 oktober werd de kale modelspoorbaan voor Villa Pardoes binnen gereden, een kale plaat met hier en daar wat rails en een paar wissels was alles wat er te zien was.

De kale modelspoorbaan op de donderdag voor Eurospoor

Overigens, voor diegenen die nog niet weten wat Villa Pardoes is, even een kleine notitie: Villa Pardoes is een hotel met 8 thema appartementen die gebouwd zijn in de vorm van een slak, waar kinderen met een levensbedreigende ziekte een week geheel gratis kunnen verblijven met hun ouders, broertjes en zusjes of opa’s en oma’s. Elk appartement beschikt over een eigen keuken, woonkamer toilet, badkamer en drie verschillende slaapkamers voor telkens twee personen. Dat over Villa Pardoes, te vinden op www.villapardoes.nl .

Over belangstelling valt niet te klagen

Op 21 oktober werd begonnen met de bouw van de modelspoorbaan. Dit trok op de vrijdag veel kijkers, die wilden weten wat de drie mannen, Leon Beckers, Jan van Eekelen en Maarten Timmers aan het bouwen waren. Een echte Amerikaanse modelspoorbaan met aan de ene zijde een dessert en aan de andere zijde een industriegebied.

De achtergronden staan op hun plaats

 

Beide helften werden gescheiden door een achterwand, waar de treinen via heuvels en fabrieken doorheen konden gaan rijden. Na de vrijdag lag de rails op zijn plaats en was het railbed geheel gereed. De zaterdag stond in het teken van de aankleding van de modelspoorbaan, met huisjes van DPM en gebouwen van Cornerstone. Ook de elektrische bedrading werd gelegd en aangesloten op het digitale systeem van Roco. De wissels bleven handbediening. Op zondag 23 oktober om 13.00 uur was het dan zover, de eerste trein zou gaan rijden. Helaas was het team vergeten het digitale systeem op de rails aan te sluiten, dus met een kwartiertje vertraging konden we de modelspoobaan overhandigen aan de vertegenwoordigster van Villa Pardoes. Samen met Leo Hendriksen en zijn vrouw droeg de voorzitter van de Nederlandse Modelspoor Federatie (NMF), Paul de Groot, de modelspoorbaan over aan Villa Pardoes.

Paul de Groot draagt de modelspoorbaan over aan de kinderen van Villa Pardoes

In zijn woord dankte Paul, Leo Hendrikse voor zijn gastvrijheid, de sponsoren voor hun medewerking en de bouwers voor hun inzet. Op Maandag 24 oktober werd de modelspoorbaan in Villa Pardoes officieel overgedragen aan de kinderen die op dat moment in Villa Pardoes logeerden. Nog voordat alle modellen op de modelspoorbaan waren geplaatst waren de kinderen al aan het spelen. Ook enkele vaders hadden hun plezier teruggevonden. O ja, de donatiebus, die naast de modelspoorbaan in Utrecht stond leverde toch nog een kleine 80 EURO op aan giften van bezoekers aan Eurospoor. Nu vier weken later zijn we weer eens gaan kijken bij de modelspoorbaan en we kunnen u aangeven dat het een groot succes is gezien het feit dat we allen wielen en rails goed schoon hebben moeten maken. Natuurlijk waren er een paar dingen stukgegaan, maar mede dankzij onze zeer voortreffelijke sponsoren en het team van Leon Beckers rijdt alles weer naar behoren. Kijk voor meer informatie op www.nmf.nl .
Hieronder een kort overzicht van de sponsoren:

  • Jophispoor, Venlo, schonk een tweetal DPM huizen
  • Van der Heijde schonk twee auto’s van Mini Metals
  • Paul Bellon, België, schonk één auto van Mini Metals
  • Trackside Trading, Middelrode, leverde een Cornerstone gebouw
  • Rocky Rail, België, schonk een aantal Cornerstone gebouwen
  • Walthers, Amerika, schonk een aantal Cornerstone gebouwen
  • Bachmann Europe, Engeland, leverde de rest van de DPM huisjes
  • Scaletrading, Apeldoorn, heeft ons alle benodigde rails van Piko geleverd
  • Noch, Duitsland, heeft alle benodigde groenmaterialen toegestuurd
  • ER-Decor, België, zorgde voor een kleine oase in de te bouwen dessert en levert daarvoor palmbomen en water.
  • JOWI oftewel Joachim Wischermann, Duistland, leverde ons twee achtergronden van 260 cm x 40 cm, de ene als dessert, de andere als stad
  • Reijne & Zn., Krommenie, leverde alle ROCO onderdelen voor de digitale besturing van de modelspoorbaan.
  • Smalspoor Nederland uit Borkel Schaft heeft ons twee decoders geleverd en alle decoders ingebouwd.
  • Lenz, Duitsland, schonk ons ook een aantal decoders, zodat we wat reserve hebben.
  • Een grote doe het zelf keten in Nederland schonk ons 25 EURO aan cadeaubonnen voor de nodige schroeven, boutjes en moertjes.
  • Eén van de vestigingen van deze doe het zelf keten leverde al het houtmateriaal.
  • Bob de Mon schonk een aantal auto’s
  • Dhr Matthijssen heeft ons enorm verrast met een aantal Amerikaanse locs en wagens!!!!
  • De Nederlandse Modelspoor Federatie kocht doordat een sponsor het liet afweten de rest van het rollend materieel.
  • Eurospoor gaf ons de ruimte en de gelegenheid de modelspoorbaan te bouwen.

Blij en gelukkig spelen de kinderen voor het eerst met de treintjes

Dank aan iedereen die zijn steentje heeft bijgedragen. De naam van de auteur van dit verhaal is bij de redactie bekend.

Mijn werk als Procesleider Perron op het station.

Gedurende 4 jaar heb ik gewerkt als Procesleider Perron (afk. PLp). De PLp. is de nieuwe naam voor de “Perronopzichter”, oftewel de man met de rode pet op het perron. Een PLp. draagt wel een uniform, kleur donkerblauw, maar geen rode pet. Alleen de servicemedewerkers dragen tegenwoordig een uniform met een rode pet of hoed.

Als Plp. ben je verantwoordelijk voor een aantal zaken op het perron:

1e Hij moet erbij zijn tijdens de rangeerwerkzaamheden, d.w.z. het aftrappen of combineren van een treinstel wat defect is of na de spitstijd naar de opstelsporen moet om schoongemaakt te worden, zodat het de volgende dag weer ingezet kan worden.

2e Het aanspreekpunt van machinist en conducteur zijn. Bij onregelmatigheden en calamiteiten moet hij ook wel eens het treinpersoneel bijpraten. Deze berichten komen dan meestal van de knoopuntcontroller (afk. Knoco.)

3e Ook heeft hij veel contact met de servicemedewerkers. Deze mensen geven de reizigers informatie en zorgen dat bijv. invalide reizigers in en uit de trein geholpen worden.

Al deze werkzaamheden worden uitgevoerd in vroege- late- en nachtdiensten. Deze diensten lopen van:
Vroege dienst: 07.00 uur – 15 uur
Late dienst: 15.00 – 23.00 uur
Nachtdienst 23.00 – 7.00 uur
Er is dus altijd een Plp. op het station aanwezig is. Op grote stations b.v. in Amsterdam, zijn er overdag wel 4 Plp’s aanwezig. Het station is dan in 4 delen verdeeld. Verder heb je ook te maken met de storingsmonteur van Nedtrain, die zorgt dat kleine storingen verholpen worden. Sinds kort mag de PLp. ook met de treinstellen op het emplacement rijden.

Verder werk je samen met de rangeerder. Helaas is deze taak bijna overal komen te vervallen, omdat het werk voor de rangeerder steeds minder werd. Deze man koppelt of ontkoppelt locomotieven en wagens aan elkaar, waarna hij de remproef doet om te kijken of alle remmen meewerken. Dat doet hij samen met de rangeermachinist of storingsmonteur.
Verder wordt er van de Plp. verwacht dat hij de punctualiteit in de gaten houdt en onnodige vertraging voorkomt. Dat laatste is tegenwoordig heel belangrijk. Daarbij is het wel eens nodig om een conducteur aan te sporen om op tijd de deuren te sluiten, zodat de trein kan vertrekken.

Veiligheid staat echter voor alles!

Al met al is de baan van PLP een interessante baan die ik 4 jaar met veel plezier heb gedaan.